غذا از معیارهای مهم سفر است و شکلگیری مفهومی جدید در گردشگری با عنوان «گردشگری غذا» نیز بیانگر ضرورت توجه به مقوله غذا در سفر و گردشگری است؛ موضوعی که در کشورمان ایران هنوز خیلی جای کار دارد. طی یک دهه گذشته و حتی پیشتر از آن شاهد افزایش چشمگیر فعالیت رستورانهای ملل در کشورمان هستیم که بیشک و در درجه اول پاسخگویی به نیاز متقاضیانِ غذاهای سایر ملل به ویژه اتباع دیگر کشورهای مقیم ایران، مالکان آنان را به برپایی چنین اماکنی ترغیب کرده است. حال این سوال مطرح میشود که گشایش رستورانهای ملل دیگر در کشورمان تا چه حد توانسته است از نگاه «حفظ اصالت غذا»، پاسخگوی نیاز بازار هدف خود باشد؟ پاسخ روشن است؛ در ایران و در رستورانهای ملل بیش از آنکه به نوع خوراکی که عرضه میشود، توجه شود، به طراحی فضای رستوران مطابق با فرهنگ کشور مورد نظر پرداخته شده و «اصالت خوراک»های ملل در فضاسازی این رستورانها گم میشود؛ چراکه بازار عمده متقاضیان خدمات این واحدهای پذیرایی را ایرانیان تشکیل میدهند و از این رو طعم و ترکیبات غذا در بیشتر این رستورانها با در نظر گرفتن ذائقه ایرانیان تغییر پیدا میکند تا صاحبان رستورانها از این طریق بتوانند عملکرد موفقی در جذب و حفظ مشتریان داخلی خود داشته باشند، بدون در نظر گرفتن این نکته که این امر، بازار مشتریان خارجی آنان را از رونق خواهد انداخت.
نکته حائز اهمیت اینکه به دلیل تعداد کم رستورانهای ملل در مقایسه با دیگر رستورانها در کشورمان، تغییر در اصالت غذا و نزدیک کردن آن به ذائقه ایرانیان رویکردی صحیح نیست؛ چراکه از یکسو هر گردشگری که به کشورمان سفر میکند علاوه بر تجربه غذاهای ایرانی تمایل دارد به خوراکهای کشور خود نیز با کیفیت اصلی آن دسترسی داشته باشد و از سوی دیگر برخی از شهروندان ایرانی نیز که یک رستوران خارجی را برای خوردن غذایی خاص انتخاب میکنند، تمایل دارند با طعم و ترکیب اصیل آن غذا آشنا شوند، نه طعم و ترکیبی که هیچ اصالت و شناسنامهای در پس آن نیست. این مقدار تفاوت در طعم یک غذا برای افرادی که تجربه حضور در رستورانهای کشورهای دیگر را در خود آن کشور داشتهاند و طعم اصیل غذاهای آن کشور را چشیدهاند، کاملا محسوس است تا جاییکه بسیاری از منتقدان به این تفاوت نیز همین افراد هستند.
حاصل سخن آنکه غذا بخشی از فرآیند گردشگری و لازمه آن است؛ از این رو رضایت مشتری و گردشگر در مقوله غذا فاکتور بسیار مهمی برای صنعت گردشگری یک کشور به شمار میرود که در کنار کیفیت خدمات عرضه شده در حوزه اقامت، حمل و نقل و همچنین تامین امنیت میتواند تضمینکننده بازگشت دوباره یک گردشگر به یک مقصد باشد. دستاندرکاران گردشگری کشورمان نیز برای افزایش شمار گردشگران ورودی و حفظ آنان که مهمترین هدف صنعت گردشگری هر کشوری است، باید از هماکنون به مقوله حفظ اصالت خوراکهای ملل توجه کرده و در این زمینه نظارت بیشتری بر عملکرد رستورانهای عرضهکننده این نوع غذاها اعمال کنند تا از این طریق شاهد فعالیت هرچه بیشتر رستورانهایی با طعم واقعی و اصیل خوراکهای سایر ملل باشیم.
یادداشت از فرشید کریمی
