هجدهم فروردین برابر با هفتم آوریل به عنوان روز سلامت در تقویم جهانی به ثبت رسیده است. اهمیت سلامت تا جائیست که جدا از مقولههای پیشگیری، تندرستی و درمان که در حوزههای تخصصی مرتبط با سلامت قابل تعریف هستند، در حوزه گردشگری نیز شاخهای با عنوان گردشگری سلامت یا همان «Health Tourism» تعریف شده است. گسترش گردشگری سلامت تا حدود زیادی به گسترش محدوده جغرافیایی خدمات پزشکی و تندرستی وابسته است. به علاوه، نقش تاثیرگذار گردشگری سلامت در توسعه اقتصادی کشورها به دلیل کمهزینه و در عین حال پردرآمد بودن این صنعت بر کسی پوشیده نیست. ایران نیز بهرغم برخورداری از تاریخ کوتاهی که در صنعت گردشگری سلامت دارد، اما طی سالهای اخیر توانسته است جایگاه خود را در این شاخه از گردشگری به اثبات برساند؛ دلیل آن نیز به برخورداری کشور از اقلیم و عوارض طبیعی گوناگون، امنیت حاکم بر آن در قیاس با سایر کشورهای منطقه و همچنین وجود پزشکان مجرب و کادر بیمارستانی متخصص بازمیگردد. جدا از مقوله خدمات گردشگری پزشکی، موضوعی که از نقاط قوت کشورمان به شمار میرود، پتانسیلهای موجود در حوزه گردشگری تندرستی است. وجود چشمههای فراوان آبگرم موجب قرارگیری ایران در رده نخستین کشورها در حوزه خدمات آبدرمانی شده است.
سایر ظرفیتهای تندرستی همچون گنبدهای نمکی، دریاچههای آبشور، امکانات لجندرمانی و همچنین تنوع بالای گیاهان دارویی در صورتی که به شیوه اصولی و برنامهریزی شده مورد بهرهبرداری قرار گیرند میتوانند به توسعه پایدار کشور در حوزه خدمات تندرستی منجر شوند و به این ترتیب ایران میتواند در زمره کشورهایی قرار بگیرد که از منابع طبیعی درمانی در کنار علم روز پزشکی بیشترین بهرهوری را خواهد داشت. آنچه در حوزه گردشگری سلامت باید مورد توجه قرار گیرد، توسعه خدمات پیشگیرانه و تندرستی است و در این زمینه فرهنگسازی حرف نخست را میزند. اینکه فرهنگ توجه به سلامت جسم و روان به مرور در میان مردم نهادینه شود موضوع مهمی است که میتوان آن را اقدامی پیشگیرانه در مقابله با انواع بیماریهای روحی و جسمی دانست. در این زمینه تعریف تورهای گردشگری با محوریت تندرستی به مناطق و مراکزی که انواع خدمات تندرستی را ارائه میدهند از مناطق طبیعی گرفته تا باغها و هتلهای تندرستی، رستورانهای طبیعی و ارگانیک، اقامتگاههای سبک زندگی و حتی مراکز مذهبی یا غیرمذهبی با هدف بهرهگیری از درمانهای معنوی اقدامی راهگشا خواهد بود؛ در حین برگزاری این تورها نیز میتوان با تدارک جلسات کوتاهمدت آموزشی فرهنگ شاد زیستن و زندگی توام با سلامت را به متقاضیان آموزش داد. علاوه بر این، برندسازی و بازاریابی را باید لازمه سرعتبخشی به اهداف پیشروی صنعت گردشگری سلامت در کشور دانست. برندسازی مستلزم اعتباربخشی به مراکز ارائهدهنده خدمات در این حوزه است که به متقاضیان کمک میکند با توجه به آن، مقاصد خود را در حوزه گردشگری سلامت انتخاب کنند. پس از آن نیز مدیران بازاریابی در این حوزه باید به دنبال جذب مشتریان خاص باشند. این امر نیز نیازمند تبلیغات خلاقانه و بدون اغراق است تا به این وسیله نگرشی مثبت به گردشگران و متقاضیان این خدمات القا شود.
یادداشت از فرشید کریمی
